Çocukluk çağında yaşanan bazı dirsek yaralanmaları, dışarıdan bakıldığında ciddi bir travma izlenimi vermeyebilir. Özellikle küçük çocuklarda kolun ani şekilde çekilmesi veya bilekten tutulup yukarı doğru kaldırılması sonrasında kolun kullanılmaması, ailelerin dikkat etmesi gereken durumlardan biridir. Bu tablo, halk arasında dadı dirseği olarak bilinen yaralanmayla ilişkili olabilir.
Dadı dirseği, çocukluk döneminde dirsek çevresindeki bağ yapılarının etkilenmesi sonucunda ortaya çıkan bir durumdur. Özellikle küçük yaş grubunda daha sık görülür. Çocuğun olaydan hemen sonra kolunu hareket ettirmek istememesi, ağlaması veya kolunu gövdesine yakın tutması dikkat çekici belirtiler arasında yer alır.
Çocuklarda dirsek yaralanmaları konusunda merak edilenleri Ortopedi ve Travmatoloji Uzmanı Doç. Dr. Gökhan Karademir ile soru-cevap formatında ele aldık.
Dadı Dirseği Tam Olarak Nedir?
Soru: Dadı dirseği denildiğinde ne anlaşılmalı?
Doç. Dr. Gökhan Karademir: Dadı dirseği, küçük çocuklarda dirsek bölgesindeki yapılardan birinin yaralanma mekanizması sonucunda normal anatomik konumunun etkilenmesiyle ortaya çıkan bir durumdur. Tıbbi olarak radius başı subluksasyonu şeklinde tanımlanır.
Özellikle küçük çocuklarda bağ dokularının henüz gelişimini tamamlamamış olması, bu tür yaralanmalara karşı daha hassas olmalarına neden olabilir.
Hangi Hareketler Dadı Dirseğine Neden Olabilir?
Soru: Günlük yaşamda hangi hareketler bu yaralanmaya yol açabiliyor?
Doç. Dr. Gökhan Karademir: En bilinen mekanizma, çocuğun elinden veya bileğinden tutularak kolunun ani biçimde çekilmesidir. Örneğin çocuk düşerken elinden tutulması, yürürken kolundan çekilmesi veya oyun sırasında kolundan kaldırılması sırasında dirsek bölgesine beklenmedik bir kuvvet binebilir.
Bu nedenle olayın mutlaka yüksek enerjili bir travma şeklinde gerçekleşmesi gerekmez. Küçük çocuklarda nispeten basit görünen bir çekme hareketi de bu tabloya neden olabilir.
Dadı Dirseği Hangi Yaşlarda Görülür?
Soru: Bu durum daha çok hangi yaş grubunda karşımıza çıkıyor?
Doç. Dr. Gökhan Karademir: Dadı dirseği ağırlıklı olarak küçük çocuklarda görülür. Çocuk büyüdükçe kemik, bağ ve eklem yapıları gelişir ve yaralanmanın ortaya çıkma mekanizması daha az görülür hale gelir.
Özellikle yürümeye başlayan ve okul öncesi dönemdeki çocuklarda kolun ani çekilmesi sonrasında ortaya çıkan belirtiler bu açıdan önemlidir.
Çocuğun Kolunu Kullanmaması Ne Anlama Gelir?
Soru: Aileler en çok hangi belirtiyi fark ediyor?
Doç. Dr. Gökhan Karademir: En dikkat çekici bulgu çocuğun kolunu kullanmayı bırakmasıdır. Çocuk kolunu hareket ettirmek istemeyebilir ve genellikle kolunu gövdesine yakın bir pozisyonda tutabilir.
Bazı çocuklarda ağlama ve huzursuzluk da görülebilir. Ancak her çocuk ağrıyı aynı şekilde ifade etmez. Bu nedenle özellikle olayın hemen ardından ortaya çıkan belirgin kol kullanmama davranışı dikkate alınmalıdır.
Şişlik veya Morarma Olması Şart mı?
Soru: Dadı dirseğinde mutlaka şişlik görülür mü?
Doç. Dr. Gökhan Karademir: Hayır. Belirgin şişlik veya morarma her vakada görülmeyebilir. Hatta bazı durumlarda dışarıdan bakıldığında dirsekte herhangi bir anormallik fark edilmeyebilir.
Bu nedenle sadece şişlik olup olmamasına bakarak değerlendirme yapmak doğru değildir. Çocuğun kolunu kullanıp kullanmadığı ve yaralanmanın nasıl meydana geldiği de önemlidir.
Tanı Sürecinde Nelere Bakılıyor?
Soru: Dadı dirseği tanısı nasıl konuluyor?
Doç. Dr. Gökhan Karademir: Öncelikle yaralanmanın mekanizması ve çocuğun mevcut şikâyetleri değerlendirilir. Ardından fizik muayene yapılır. Tipik özelliklere sahip vakalarda muayene tanı açısından önemli bilgiler sağlayabilir.
Ancak her kol kullanmama durumu dadı dirseği değildir. Düşme, çarpma veya doğrudan darbe gibi farklı bir travma söz konusuysa kırık ve diğer dirsek yaralanmaları da göz önünde bulundurulmalıdır.
Gerekli görülen durumlarda röntgen gibi görüntüleme yöntemleri tanı sürecine dahil edilebilir.
Dadı Dirseği Kırıkla Karıştırılabilir mi?
Soru: Özellikle küçük çocuklarda bunu ayırt etmek zor olabilir mi?
Doç. Dr. Gökhan Karademir: Çocuk kolunu kullanmadığında bunun altında farklı nedenler bulunabilir. Dadı dirseğinin yanı sıra dirsek veya ön kol bölgesindeki kırıklar da benzer şekilde kol kullanımının azalmasına neden olabilir.
Bu nedenle yaralanmanın nasıl gerçekleştiği oldukça değerlidir. Ani çekme sonrasında ortaya çıkan bir tablo ile düşme sonrasında gelişen kol kullanmama aynı şekilde ele alınmamalıdır.
Dadı Dirseğinde Tedavi Nasıl Gerçekleştirilir?
Soru: Dadı dirseği tespit edildiğinde tedavi süreci nasıl ilerliyor?
Doç. Dr. Gökhan Karademir: Uygun vakalarda dirsek bölgesindeki anatomik yapının yeniden normal konumuna getirilmesini sağlayan özel bir manevra uygulanabilir. İşlem klinik değerlendirme sonrasında gerçekleştirilir.
Tipik dadı dirseği vakalarında cerrahi tedavi çoğunlukla gerekli değildir. Ancak çocuğun muayene bulguları ve yaralanmanın mekanizması tedavi yaklaşımının belirlenmesinde önem taşır.
Dadı dirseğinin oluşum mekanizması, belirtileri, tanısı ve tedavi seçenekleri hakkında daha ayrıntılı bilgiler Dadı Dirseği başlıklı içerikte de ele alınmaktadır.
Tedavi Sonrasında Kol Kullanımı Nasıl Olur?
Soru: Tedaviden sonra çocuk kolunu yeniden kullanabilir mi?
Doç. Dr. Gökhan Karademir: Tipik vakalarda anatomik yapı yerine getirildikten sonra çocuğun kol kullanımında kısa süre içerisinde düzelme görülebilir. Ancak her çocuğun klinik durumu aynı değildir.
Kol kullanımının beklenen şekilde geri dönmemesi halinde farklı bir yaralanmanın bulunup bulunmadığı yeniden değerlendirilmelidir.
Dadı Dirseği Tekrarlar mı?
Soru: Daha önce dadı dirseği yaşayan çocuklarda yeniden ortaya çıkabilir mi?
Doç. Dr. Gökhan Karademir: Evet, özellikle küçük yaşlarda tekrarlayabilir. Bunun nedenlerinden biri, çocukluk döneminde dirsek çevresindeki bağ ve eklem yapılarının gelişiminin devam etmesidir.
Daha önce dadı dirseği geçirmiş olmak, aynı mekanizmanın tekrar yaşanması halinde yeniden benzer bir durum ortaya çıkabileceği anlamına gelir.
Ailelerin En Çok Dikkat Etmesi Gereken Nokta Nedir?
Soru: Son olarak aileler çocuklarda dadı dirseği konusunda neyi bilmeli?
Doç. Dr. Gökhan Karademir: En önemli noktalardan biri, küçük bir çekme hareketinin bile bazı çocuklarda dirsek yaralanmasına yol açabileceğini bilmektir. Özellikle olay sonrasında çocuk kolunu kullanmıyorsa bunun nedeni araştırılmalıdır.
Dadı dirseği genellikle belirli bir yaralanma mekanizması ve klinik bulgularla değerlendirilir. Bununla birlikte kol kullanmama durumunun altında kırık gibi başka nedenler de bulunabileceği unutulmamalıdır.
Çocuklarda dirsek ve kas-iskelet sistemi yaralanmalarının değerlendirilmesinde olayın oluş şekli, fizik muayene ve gerektiğinde görüntüleme bulguları birlikte ele alınır. Doç. Dr. Gökhan Karademir, ortopedi ve travmatoloji alanındaki çalışmalarını çocukluk çağı dahil olmak üzere farklı kas-iskelet sistemi sorunlarının değerlendirilmesi üzerine sürdürmektedir.
Yorumlar (0)
Bir Cevap Yazın